Orkide Rehberi - Türleri, Anlamı ve Bakımı

Çiçekçiden sulama, budama, saksı değiştirme ve konum önerileri

MoBlumen Editör Ekibi · 8 dakikalık okuma · Ev bitkisi

Viyana'daki çiçekçide orkideler hakkında öğrendiklerim — ve çoğu kişinin bakımda yaptığı hatalar.

Baştan söyleyeyim: orkide bakımı, çoğu kişinin düşündüğünden daha kolaydır. Sorun bitkinin hassas olması değil — sorun, bizim ona gereğinden fazla iyi davranmamız. Fazla su, fazla gübre, fazla ilgi. Oysa orkide aslında sadece kendi hâline bırakılmak ister.

Burada bilmeniz gereken her şey var — doğru orkide sulama yönteminden ideal orkide konumuna kadar, hatta çiçeklenme sonrası ne olduğuna dek. Orkide satın almak isteyenler için sonunda birkaç kısa seçim önerisi de bulacaksınız.

Orkideler aslında nereden geliyor?

Orkideler, bu gezegendeki en eski bitki familyalarından biridir — fosiller, en az 80 milyon yıldır var olduklarını gösteriyor. En büyük çeşitlilik ise Güneydoğu Asya, Orta ve Güney Amerika ile Afrika'nın bazı bölgelerindeki tropikal yağmur ormanlarında görülür.

Mağazamızda bulunan orkidelerin çoğu Phalaenopsis türüdür — yani kelebek orkideleri. 18. yüzyılda Avrupalı bitki koleksiyoncuları tarafından Java ve Filipinler'de keşfedilen bu türler, o dönemde lüks bir üründü. Bugün ise Hollanda, Tayvan ve Tayland'da büyük ölçekte yetiştiriliyor ve herkes için erişilebilir durumda. Viyana'da orkide satın almak isteyenler, mağazamızda sağlıklı örnekler bulabilir.

Doğada çoğu orkide epifit olarak büyür — ağaçların üzerinde yaşar ve suyla besinleri havadan alır. İşte bu yüzden normal saksı toprağı işe yaramaz — kabuk bazlı, havadar bir substrata ihtiyaç duyarlar.

Orkide için doğru konum

Birçok kişi daha ilk adımda burada hata yapar. Orkide güney penceresinde, yakıcı güneşin altında durur — sonra da yapraklar sararmaya başlar.

Kural basit: Aydınlık olsun, ama doğrudan güneş ışığı almasın. Doğu ya da batı cepheli bir pencere idealdir. Kuzey pencere yazın olur, ama kışın orası fazla karanlık kalır. Güney pencere ise yalnızca tülle uygundur.

Sıcaklık: Phalaenopsis için ideal aralık 18 ile 25 derece arasındadır. Geceleri daha serin olabilir — sıcaklık farkı çiçeklenmeyi teşvik eder. Cereyan ve kalorifer havası ise tam bir zehirdir.

Orkide sulama — en sık yapılan hata

Bana biri orkidelerin en çok neden öldüğünü sorduğunda cevabım şu olur: Fazla su. Bitki, sürekli ıslak kalmaktansa bir hafta susuzluğa daha iyi dayanır.

En iyi yöntem daldırarak sulamadır:

• Saksıyı haftada bir kez ılık su dolu bir kovaya koyun
• 10–15 dakika içinde bekletin
• Çıkarın ve iyice süzdürün — dış saksıda su kalmasın!

Kışın 10–14 günde bir sulamak yeterlidir. Orkide yetiştiricilerinin püf noktası: Köklerine bakın.

En iyisi yağmur suyu ya da dinlendirilmiş musluk suyu kullanmaktır. Orkideler, musluktan direkt gelen kireçli suyu sevmez.

Orkide gübreleme — azı daha iyidir

Marttan ekime kadar iki haftada bir özel orkide gübresi verin — ama sadece yarım dozda. Orkide kökleri hassastır. Kışın ayda bir kez gübreleyin ya da hiç gübre vermeyin.

Orkide saksı değişimi — ne zaman ve nasıl?

Her 2–3 yılda bir, en iyisi ilkbaharda çiçeklenmeden sonra saksı değiştirin. Substrat zamanla parçalanır ve geçirgenliğini kaybeder.

Orkide budama — çiçeklenmeden sonra ne olur?

Son çiçek de döküldüğünde: Çiçek sapını ikinci veya üçüncü boğumun üstünden kesin. Bitki çoğu zaman oradan yeni bir yan sürgün verir. Yalnızca sap tamamen kahverengiye dönmüşse en dipten kesin.

Çiçeklenme sonrası orkide bakımı çok basittir: Sulamaya devam edin, gübreyi biraz azaltın, sabırlı olun. Bazı orkidelerin yeni bir çiçek sapı vermeden önce 2–3 ay dinlenmeye ihtiyacı olur.

Orkidenin hava kökleri ne olacak?

Saksının üstünden dışarı doğru uzayan o gri kökler var ya — lütfen kesmeyin! Orkidenin hava kökleri tamamen normaldir. Doğada tüm kökler serbestçe sarkar. Ortamdaki nemi emerler. Daldırarak sularken onları da nemlendirin ya da ara sıra su püskürtün.

Popüler orkide türleri

Orkide bakımı yeni başlayanlar için ben her zaman Phalaenopsis’i öneririm. Hataları tolere eder, aylarca çiçek açar ve uygun fiyatla kolayca bulunur.

Orkide renkleri — ve mavi orkideler hakkındaki gerçek

Orkideler neredeyse her renkte bulunur: beyaz, pembe, sarı, kırmızı, turuncu, mor ve neredeyse siyah. Özellikle beyaz Phalaenopsis ve mor orkide çok sevilir.

Ve her hafta duyduğum soru: “Gerçek mavi orkideler var mı?” Dürüst cevap: Hayır. Mavi orkide olarak görülenler, boya verilmiş beyaz Phalaenopsis’tir. Sonraki çiçekler yeniden beyaz açar. Doğal olarak mavi Vanda orkideleri (Vanda coerulea) vardır — ama bunlar nadir, pahalıdır ve özel bakım ister.

Cam içinde orkide — işe yarar mı?

Popüler bir trend: yosun veya taşlarla cam içinde orkide. Harika görünür, ama dikkat: Cam kapta drenaj deliği yoktur. Çok az sulayın, en fazla 10 günde bir; ya da orkideyi suya batırmak için çıkarın ve ancak suyu tamamen süzüldükten sonra tekrar yerine koyun.

Kesme çiçek olarak orkide

Kesme orkideler 2–4 hafta dayanır — çoğu diğer çiçeğe göre belirgin şekilde daha uzun.

• Sapı keskin bir bıçakla eğik şekilde kesin
• Ilık, yumuşak su
• Suyu her 2–3 günde bir değiştirin
• Doğrudan güneşe veya meyvenin yanına koymayın

Orkide bakımı bir bakışta

Orkide bakımı hakkında sık sorulan sorular

Daha fazlası için Çiçek sözlüğü: Güller · Laleler · Ortancalar · Zambaklar